وقتی ایرانیها مثل ژاپنیها عمر میکنند

در حالی که ساختار بازنشستگی ایران از نظر سن و سابقه بیمهپردازی به کشورهای در حال توسعه شباهت دارد، افزایشامید به زندگی به سطحی نزدیک به کشورهای توسعهیافته، تعادل مالی صندوقهای بازنشستگی را با چالش روبهرو کرده است؛ چالشی که صندوق تأمین اجتماعی با بیش از ۴ میلیون و ۹۶۲ هزار مستمریبگیر و بازنشسته در کانون آن قرار دارد.نظام بازنشستگی یکی از مهمترین ستونهای رفاه اجتماعی در هر کشور بهشمار میرود و پایداری آن وابستگی مستقیمی به شاخصهای جمعیتی، اقتصادی و ساختار بازار کار دارد. در ایران، همزمانی افزایشامید به زندگی با الگوی سنتی بازنشستگی، موجب شده فاصله میان دوران اشتغال و دوره دریافت مستمری طولانیتر شود. این وضعیت، ضرورت بازنگری در سیاستهای بازنشستگی و تأمین اجتماعی را بیش از پیش برجسته کرده است.آمارهای منتشرشده نشان میدهد نظام بازنشستگی ایران از نظر ساختار بیمهپردازی و سابقه اشتغال، شباهت زیادی به الگوی کشورهای در حال توسعه دارد، در حالی که شاخصامید به زندگی در کشور به سطحی نزدیک به کشورهای توسعهیافته رسیده است؛ موضوعی که موجب افزایش فشار بر صندوقهای بازنشستگی، بهویژه صندوق تأمین اجتماعی شده است. بر اساس اینفوگرافیک منتشرشده از سوی ایسنا، صندوق تأمین اجتماعی با ۴ میلیون و ۹۶۲ هزار مستمریبگیر تحت تأثیر مجموعهای از عوامل جمعیتی و اقتصادی قرار دارد که پایداری منابع آن را با چالش مواجه کرده است.
در مقایسه شاخصهای بازنشستگی، میانگین سابقه بیمهپردازی در سطح جهانی ۳۵ سال اعلام شده، در حالی که این رقم در ایران حدود ۳۰ سال است. کشورهای در حال توسعه بهطور معمول بین ۲۰ تا ۳۰ سال سابقه بیمهپردازی دارند و این میزان در کشورهای توسعهیافته بین ۳۸ تا ۴۵ سال برآورد میشود. حداقل سابقه بیمهپردازی در ایران بین ۱۰ تا ۱۵ سال است؛ رقمی که در کشورهای در حال توسعه حدود ۱۵ تا ۲۰ سال و در کشورهای توسعهیافته نیز بین ۱۰ تا ۱۵ سال گزارش شده است.
